Dünya Masalları
16 Ekim
Küçük yaşlarda, genelde uykudan önce, dinlenilen masalların her birisi; ilerleyen dönemlerde hususî ilgilenilmesi hâlinde kültürel pek çok kodu içeren birer halkbilimi unsurudur esasında... Dinlerken ve hatta anlatırken bunun farkına çoğunlukla varılmaz ancak konuya dair özenli bir alt metin okuması yapıldığı takdirde gerçekler ayan beyan ortaya çıkacaktır.

Dünyadaki pek çok ulusun, kendi gelenek göreneklerinden hareketle anlatılageldiği; dilden dile aktarılan ve en nihayetinde de kaleme alınan masalları vardır. Dünya masalları olarak geniş bir çerçevede nitelendirilebilecek olan bu masallar okundukça ulusların yaşantıları, efsaneleri, mitolojik ve kültürel kodlamaları gözler önüne serilmektedir.

Kızılderili Masalları


Kuzey Amerika’daki bu cesur halkın, yaktıkları devasa ateşlerin etrafında kabiledeki yaşlılar tarafından anlatılan masallarını okumak; Kızılderili kültür ve inanışları ile rengarenk dünyalarına dair de bilgi sahibi olmayı sağlamaktadır. Kızılderililerin mistik kültürünü ve animizm inanışının izlerini takip ederken büyücülerden perilere, yıldızlardan rüzgârlara, kurtlardan kuğulara her varlığın bir ruha sahip olduğunu görmemek çok zordur...

Norveç Masalları


Hayat, doğa ile iç içe... Böyle bir atmosferde nasıl masallar çıkar! Hele bir de halkın bir araya geldiği etkinliklerin açık havada düzenlendiği göz önüne alınırsa... Bir de kuzey ışıkları vuruyorsa geceye! Geçmiş ve gelecek iç içe geçer, zaman kavramı evrensel bir olgu hâlini alır. Tıpkı olması gerektiği gibi... Per Gynt, Helge-Hal, Soria-Moria Kalesi ve dahası, trol figürünün işlendiği zengin kültürün mirası masallarda sizi bekler.

Japon Masalları


Güneşin doğduğu ülke olmak zordur. Zor olduğu kadar da, zengin bir kültürü inşa etmeyi gerektirir. Japon masalları da azizlerle, sahtekârlarla, hortlaklarla, şifacılarla, cinler ve ifritlerle, sihirli kuşlar ve ejderhalarla dolu; samurayların cirit attığı olağanüstü dünyaları bizlerle buluşturuyor. Böylesi engin bir kültürün, sahip olması gereken zenginliği sunuyor.

Hint Masalları


Pek çok araştırmacı için, Hindistan “masalların doğduğu yer” olarak nitelendirilir. Öyle ki, Hint masalları ekseriyetle batıdaki pek çok masala kaynaklık eder. Cesaret, fedakârlık, aşk, macera, sihir ve ölüm Hint masallarının ana temaları arasında görünse de özünde yaşamın temel sorunlarını cevaplamayı gaye edinir. Büyülü ve kâdim ülkenin, Gotama Buda’dan ilham aldığı ahlakî devrimin de izlerini taşıyan masallar; kültürünün ayrılmaz bir parçasıdır...

Eskimo Masalları


Gecenin ve gündüzün altışar ay sürdüğü bir iklimde; gizemin coğrafyasından masallar dinlemek kulağa büyüleyici gelmiyor mu? Eskimo masalları bu büyüyü gerçeğe dönüştürüyor. Ruh uçuşu yapan kudretli büyücüler, büyücülerin düşmanlarından intikam almak için yarattığı Tupilak isimli yaratıklar, bilgin ruhlar, göl canavarları ve daha pek çok Eskimo figürü, bu masalların kaçınılmaz bir unsuru...

Kelt Masalları


Avrupa tarihinin en savaşçı ve en eski halkı Keltler, masallarına yansıyan kültürleri ile Avrupa uygarlığının gelişiminde ciddi bir pay sahibidir. Sözlü geleneği çok güçlü olan Kelt masallarına kökeni dayanan Kral Arthur anlatısı dâhil dilden dile aktarılıp yüzlerce yıl öteden günümüze gelen masallarında sıradışı yaratıklar, büyük ve haşmetli krallar, sarsılmaz görünen savaşçılar, sihirli varlıklar ve pek çok farklı figür sizleri bekliyor.

Çingene Masalları


Mutlu, özgür ruhlu ve dünyada en geniş alana yayılan halklar arasında başta gelen Çingenelerin her gittikleri yere taşıdıkları masalları; onların sivri dilinin, cesaretinin, hayal gücünün, vahşi doğasının birer örneğini ortaya koymanın yanı sıra Çingenelerin müziğe, doğaya ve özgürlüğe olan sevgilerini de gözler önüne sermektedir.

Afrika Masalları


Doğa ve insan hayatı hep iç içe... Böyle bir coğrafyadan ne masallar çıkar, ne hikâyeler anlatılır! Afrika masalları, beklenilebileceği üzere hayvanların geniş yer kapladığı anlatılar barındırır. Günümüzde de ışıltısını koruyan sözlü kültüründen izler taşıyan masallarında Afrika’nın Kuşlar Kralı’ndan, Işık Saçan Prenses’e, Yılanın Karısı’ndan Yosun Yeşili Prenses’e pek çok ilgi çekici kahramanı yer alıyor.

Bütün masallar; ulusların yüzde bir tebessüm, akılda bir nasihat, hayal gücünün eşsiz derinliğinden belli belirsiz bir figür oluşturduğu anlatılarıdır. Bu anlatılara derli toplu olarak göz atabilmek için buraya tıklayabilirsiniz!

Kidega İçerik Ekibi
Alper Kaya