Sepetim 99 ÜRÜN

Sepetiniz Henüz Boş!

Toplam Tutar
    Türk Edebiyatında İlkler
    11.12.2019
    Edebiyat tarihimizde yeni bir çağ başlatan, okuyucuyu derinden etkileyen ve öne çıkan birtakım özellikleriyle edebiyat tarihimize ilk olarak geçen eserler hakkında ne kadar bilgi sahibisiniz? Bu yazımızda Türk edebiyatının ilklerini mercek altına alıyoruz.

    İlk Yerli Roman:Taaşşuk-ı Talat ve Fitnat /Şemseddin Sami

    Edebiyatın birçok türüyle ilgilenen Şemseddin Sami’nin imzasını taşıyan “Taaşşuk-ı Talat ve Fitnat” Türk edebiyatının ilk romanı olarak kabul ediliyor. 1872’den 1873 yazına kadar Hadîka gazetesinde tefrika edilen eser kitap olarak 1875 yılında okuyucuyla buluşmuştur. Eser Talat Bey ile Fitnat Hanım’ın aşkını anlatırken bir yandan da toplumdaki kadın erkek eşitsizliğini konu alıyor. Kadının evlilik kurumu üzerinden bir birey olarak tanınmamasının yol açacağı faciaları anlatan eser acıklı aşk hikayesiyle de okuyucuyu derinden etkiliyor. Osmanlıca harflerle basılan ilk Türkçe roman olma özelliğini taşıyan eser dönemin koşulları değerlendirildiğinde kadın erkek ilişkilerini sorgulayan yanıyla da önem taşıyor.

    İlk Edebi Roman: İntibah/Namık Kemal

    Gazeteciliğiyle topluma yeni bir bakış açısı kazandıran, eserleriyle edebiyat tarihimizde önemli bir yere sahip olan, “Vatan Şairi” unvanıyla tanınan Namık Kemal’in kaleme aldığı “İntibah” edebiyatımızın ilk edebi romanı olma özelliğini taşıyor. Türk romanında başlangıç kabul edilen eser iyi bir eğitime sahip Ali Bey’in hafifmeşrep bir kadın olan Mehpeyker’e aşık olmasıyla alt üst olan yaşamını konu alıyor. Genç adamın yıkılan yaşamını, iç dünyasını anlatırken fonda da Osmanlı sosyal yaşamı okuyucuya sunuluyor. Namık Kemal’in batılı romancılara özgü bir anlatım tekniğiyle yazdığı roman yazıldığı dönemi başarıyla resmederken dönemin edebiyat anlayışını sunması açısından da önem taşıyor.

    İlk Batılı Eser:Aşk-ı Memnu/Halid Ziya Uşaklıgil

    Halid Ziya Uşaklıgil’in en bilinen eseri olan “Aşk-ı Memnu”, Servet-i Fünun dergisinde tefrika edildikten sonra 1900 yılında kitap olarak yayımlanmıştır. Servet-i Fünun döneminin başyapıtlarından biri olan eser, babasının ölümü üzerine yalnız kaldığını hisseden Bihter’in maddi kaygılar nedeniyle Adnan Bey ile evlenmesini ve aynı evde onlarla birlikte yaşayan Behlül’e olan yasak aşkını konu alıyor. Alafranga hayatlar yaşayan ailelere ve bireylerin arasındaki aşk ve kıskançlık duygularını çarpıcı bir biçimde anlatan eser okuyucunun aşk, ahlak, vicdan gibi kavramları sorgulamasına neden oluyor. Karakterleriyle olduğu kadar şiirsel diliyle bugün de okunmaya değer eserlerden biri olan Aşk-ı Memnu, her okuyucunun okuması gereken klasikler arasında yer alıyor.

    İlk Realist Roman:Araba Sevdası/Recaizade Mahmut Ekrem

    Yapıtlarında sanat için sanat anlayışını benimseyen Recaizade Mahmut Ekrem tarafından yazılan “Araba Sevdası” batılılaşma sürecinde toplumdaki yozlaşmayı konu ediniyor. 1896’da Servet-i Fünun’da tefrika edilerek okuyucuyla buluşan eser Tanzimat sonrası dönemde öne çıkan en önemli eserlerden biri olmakla kalmayıp, edebiyatımızın ilk realist romanı olma özelliğini taşıyor. Türk edebiyatında sıkça karşımıza çıkan mirasyedi ve züppe karakterlerin öncüsü sayılan Bihruz Bey’in Periveş Hanım'a duyduğu aşkı konu alan eser özgün bir şekilde yaptığı toplumsal eleştiriyle dikkat çekiyor.
    Ahmet Hamdi Tanpınar’ın “Pek az Türk romanı Araba Sevdası kadar adına bağlıdır. Kitap, bir modanın ve muayyen iktisadi şartlar etrafında hemen bir lahzada teşekkül etmiş köksüz bir kalabalığın romanıdır.” cümleleriyle değerlendirdiği eseri okumadıysanız listenize almanızı öneririz.

    İlk Psikolojik Roman: Eylül/Mehmet Rauf

    Servet-i Fünun romanının bir diğer önemli ismi Mehmet Rauf’un kaleme aldığı “Eylül”, yazarın en önemli eseri olmakla kalmayıp edebiyat tarihimizin de ilk psikolojik romanı olma özelliğini taşıyor. Süreyya Bey ile mutlu bir evlilik yaşamasına rağmen kocasının arkadaşı Necib Bey’e aşık olan Suad Hanım’ın hikayesini anlatan eser, karakterlerinin ruh hallerini ayrıntılı tasvir etmesiyle dikkat çekiyor. Üç karakterin yanı sıra 1900’lü yılların İstanbul’u da 4. bir karakter gibi romanda kendine yer ediniyor. İlk defa Servet-i Fünun dergisinde tefrika edilen “Eylül”, karakterlerin iç çatışmalarını ve duygusal gelgitlerini öyle ustalıkla aktarıyor ki edebiyatımızın ilk psikolojik romanı olma özelliğinin hakkını sonuna kadar veriyor.

    İlk Yerli Tiyatro Yapıtı:Şair Evlenmesi/Şinasi

    Tanzimat dönemi şair ve yazarları arasında önemli bir yere sahip olan, İbrahim Şinasi’nin eseri “Şair Evlenmesi” Türk tiyatrosunun ilk eseri olma özelliğini taşıyor. İlk olarak 1860 yılında Tercüman-ı Ahvâl'de tefrika edilen, sonrasında kitaba dönüştürülen eser yoksul olan ancak alafranga davranışlarıyla mahallede dikkat çeken Müştak Bey’in sevdiği güzel ve genç Kumru Hanım yerine, huysuz ve yaşlı ablası Sakine Hanım ile evlenmeye mecbur edilmesini anlatıyor.
    Tanpınar’ın “Şair Evlenmesi'nin ehemmiyeti, sade ilk tecrübe oluşunda kalmaz. Bu küçük piyeste bugün bile alınacak dersler vardır.” sözleriyle önemini vurguladığı eser görücü usulü evliliği hicvediyor. Orta oyun ile Batı tiyatrosunun birikimini bir arada yansıtan eser ölümsüz bir klasik olarak edebiyat tarihimizdeki yerini koruyor.

    Sahnelenen İlk Tiyatro Eseri:Vatan Yahut Silistre/Namık Kemal

    Edebiyatımıza kazandırdığı ilklerle ölümsüz olan Namık Kemal tarafından kaleme alınan “Vatan Yahut Silistre” sahnelenen ilk tiyatro yapıtı olma özelliğini taşıyor. Yaşamı boyunca eserlerinde vatan sevgisini işleyen Namık Kemal tiyatronun modernleşmesi ve halka ulaşması için de büyük çaba göstermiştir. Birbirlerine aşık olan Zekiye ve İslam Bey’in aşkı İslam Bey’in Kırım Savaşı’na gidecek olmasıyla başka bir hal alır. Zekiye, İslam Bey’in ardından erkek kılığına girerek cepheye gider. Savaş meydanında aşkın, vatan sevgisinin iç içe geçtiği olayların anlatıldığı eser batılı anlamda ilk tiyatro eseri olarak kabul ediliyor. İlk kez 1873’te sahnelenen eseri izleyiciler coşkuyla karşılamış, oldukça etkilenmişlerdir. Namık Kemal ve arkadaşlarının sürgüne gönderilmesine neden olan eser bugün “Vatan Şairi”nin en önemli eserleri arasında sayılıyor.

    İlk Köy Romanı:Karabibik/Nabizade Nazım

    Şiir, hikaye, roman, anı türlerinde eserler veren Nabizade Nazım’ın 1890 yılında okuyucuyla buluşan eseri “Karabibik” edebiyatımızda köy ve köylü konusunu işleyen ilk eser olma özelliğini taşıyor. Talip Apaydın’dan Kemal Tahir’e pek çok yazarımızı etkilediği bilinen eser Beymelek köyünde yaşayan, tarlalarının bir kısmını satmak zorunda kalmış, kalanını da korumaya çalışan “Karabibik”in hayatını konu ediniyor.
    Türk köylüsünün yaşamı, geçim zorlukları, hayalleri, evliliğe bakışı gibi konuları oldukça gerçekçi bir dille anlatan eser tarafsız üslubuyla da dikkat çekiyor. Uzun bir öykü olarak da değerlendirilebilecek “Karabibik”in yanı sıra yazarın Türk edebiyatında psikoloji ögelerini ilk kez kullandığı eseri “Zehra” da okunmaya değer eserlerden biri.

    İlk Tarihi Roman:Cezmi /Namık Kemal

    Namık Kemal’in “İntibah”tan sonra kaleme aldığı ikinci romanı “Cezmi” edebiyatımızda tarihi roman türünde yazılmış ilk eser kabul ediliyor. Tarihte gerçekten yaşamış olan Cezmi’nin ve Kırım Hanı Âdil Giray’ın başından geçenleri anlatan Cezmi, Osmanlı İmparatorluğu, İran Şahlığı ve Kırım Hanlığı'nın tarihi hayatını da yansıtıyor. Savaşın ve siyasal gelişmelerin tarihe uygun olarak anlatıldığı eser o döneme ışık tutması nedeniyle tarihe meraklı okuyucuların ilgisini çekebilecek nitelikte.

    Post Modern Tarzdaki İlk Eser: Tutunamayanlar /Oğuz Atay

    Oğuz Atay’ın 1970 yılında TRT Roman Ödülü’nü kazanan eseri “Tutunamayanlar” Türk edebiyatının mutlaka okunması başlıca eserlerinden biri. Berna Moran’ın "hem söyledikleri hem de söyleyiş biçimiyle bir başkaldırı" olarak nitelendirdiği eser içeriğiyle o dönem tartışmalara neden olmuş olsa da bugün kendine okur diyenlerin saydıkları başyapıtlar arasında yer alıyor. Turgut Özben adlı karakterin intihar eden arkadaşı Selim Işık’ın yaşamını ve neden “tutunamadığını” öğrenme sürecini anlatan “Tutunamayanlar” biçimi ve tekniğiyle edebiyatımızda yeni bir çağ başlatan eser olarak kabul ediliyor. Küçük burjuva dünyasını mizahi bir biçimde eleştiren Atay’ın bu başyapıtını mutlaka okumalısınız.
Arama
E-mail adresinizi giriniz
Adet:
Beden:
Seçtiğiniz ürün sepete eklendi
Mail adresini giriniz
Özelleştir
0000 0000 0000 0000
CVC
Ad Soyad
5xx
5xxxxxxxxx
ZUBİZU Kampanyası kullan
Ürün Detayları
Teslimat ve Kolay İade
Ürün Kodu:
Kitap / Yazar / Yayınevi Ara
Önceki Siparişleriniz
Önceki siparişleriniz için tıklayın
Üyelik Bilgilerim
Üyelik Bilgilerim
Veya
En Az 6 Karakter
Toplam Tutar:
Varsa İndirim Kodunuz:
Sipariş Notu
Kapıda ödeme seçeneği 125 TL altı siparişlerde kullanılabilir. 125 TL üstü siparişler için havale, kredi kartı ya da banka kartı ile ödeme yapılabilir.
Açev Bağış
Ürüne daha önceden puanlama ve yorum yaptınız.
Kitap AyrıntılarıÜrün Ayrıntıları
100 TL üzeri kargo bedava!
FIRSATI YAKALA
Ürünler
Teslimat Bilgileri